देशभक्तिको झलक


हामी देशभक्त । जब हामी नेपाल आउँछौं, डलरको पैसा एटीएम मसिनबाट नेपालीमा उल्था गरेर निकाल्छौं, रेष्टुँरा जान्छौं, अनि नेपालको महंगी देखेर आत्तिन्छौं । जब हामी नेपाल आउँछौं, विदेशी शिक्षाको चश्माबाट नेपाल हेर्छौ, अनि भौतिक भन्दा मानसिक दरिद«ता बढी देख्छौं । देशका नेता र कर्मचारीहरु सबैभन्दा दरिद्र, पाठ पढाउन लायक । जब हामी देशभक्त नेपाल आउँछौं, अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा फोहोरी कर्मचारी र थोत्रा भित्तामा एउटा अविकसित तेश्रो विश्व देख्छौं, अनि हाम्रो मनमा कता कता एउटा डर पस्छ, ए म पनि त त्यहि देशको मान्छे, कतै यो देशको रोगले मलाई संक्रमित त बनाएको छैन ?

Deshbhakta1हामी देशभक्त । हामीलाई यो देशमा ठाउँ छैन । हामीलाई नेपाली माटोमा विदेशकोजस्तो विकास चाहिएको छ तर हामी नेपाललाई नै विदेश बनाईरहेका छौं । नेपाललाई विदेश देख्न आतुर हामी कुनै निहँु बनाएर विदेश जान्छौं, उतै हराउँछौं । जब हामी नेपाल आउँछौं, नेपालको हिलो, धुलो, भ्रष्टाचारलाई हामीहरु डाक्टरले विरामीको रोग हेरेझैं हेर्छौं अनि सजिलै त्यसको औषधि लेखेर दिन्छौं । नेपालको रोगले हामीहरुलाई छुँदैन । हामीहरुको मनलाई रोगी बनाउँदैन, किनभए हामी हौं खासमा देशमुक्त । कुनै दिन विदेशकै नागरिक बन्ने छौं, अहिले त्यहाँका स्थायी बासिन्दा बनेर बसेका छौं ।

हामी देशभक्त । तर अमेरिकाबाट फर्किंदा हामीलाई पश्चाताप हुन्छ । पहिलो त, सबैभन्दा ठुलो चिन्ता छोराछोरीका लागि । त्यसपछि परिवार कराउँछन्, त्यस्तो राम्रो ठाउँ छोडेर यहाँ किन फर्केको । त्यसपछि आफन्त कराउँछन्, सबैको आफन्त बाहिर छन्, तिमीहरु चैं यहाँ । जाऔ फेरि अमेरिका । कति फरक छ हाम्रा पिताको मध्यमवर्गीय पुर्खा र हाम्रो पुर्खा । हाम्रा पिताको पुर्खा कहिल्यै विदेशिन बाध्य भएन, न उनीहरुलाई चाह नै भयो । जुन दुख कष्ट सहेर उनीहर हुर्केका थिए, त्यो दुखकष्टबाट विस्तारै उनीहरुले मुक्ति पाउँदै गए । तर हामी । हाम्रो दुख र उनीहरुको दुखमा आकाश पातालको फरक छ । उनीहरुको दुख प्रकृतिसिर्जित थियो, हाम्रो दुख मानव सिर्जिन । जब समाज रोगी हुन्छ, कुनै एउटा व्यक्ति त्यो रोगबाट मुक्त हुन सक्दैन ।

हामी देशभक्त, हामीलाइै आँफु र आफ्नो परिवार पाल्न नै यति धौ धौ छ कि हामीलाई यो देशको चिन्ता गर्ने समय छैन । विदेशीनु युवा पुस्ताको नियति हो । हामी गाउँघर छोडेर रोजगारीको लागि विदेश पस्छौं । माओवादी द्वन्द्वले मुलुकमा रोजगारका अवसर निमिट्यान्न भएका छन् । हिजो हामी क्रान्तिका योद्दा थियौं, आज हामी अरबतिर लागेका छौं, सेना छोडेर ।

हामी देशभक्त, हामीलाई देशको चिन्ता गर्ने प्रशस्त फुर्सद छ । हामी दिनका चौविसै घन्टा प्रवचनमा विताउँछु, कि विपनामा, नभए सपनामा । सपना देख्नु र देखाउनु हाम्रो विशेषता हो । अरुको कुरा सुन्ने धैर्य हामीमा छैन, तर के गर्ने लोकतन्त्रमा सबैले बोल्न मात्रै खोज्दा रहेछन् । हाम्रो समय बोलेरै बित्छ । देशको चिन्ता गरेरै वित्छ । हाम्रा हर समय पार्टी र देशको लागि त्याग हो । पार्टी र देश बलियो बनाउन भाषण नदिई हुँदैन । हामीलाई विशेष गरि राजनीतिमा रुचि छ । अरु मान्छेहरु सफल साहित्यकार बनेकोमा वा असल डाक्टर बनेकोमा कहिलेकाहिँ हामीलाई ईष्र्या लाग्छ । यदि हामी साहित्यमा लागेको भए निकै राम्रो साहित्यकार हुने थियौं, अथवा ईन्जिनियर वा डाक्टर बनेको भए नामूद व्यवसायी हुने थियौं । तर सबैभन्दा महत्वपूर्ण कुरा, हामीलाई देशको माया छ, त्यसैले हामी राजनीति गर्छौं । यस मानेमा हाम्रो जिवन एउटा त्याग हो, हामी आँफुलाई त्यागी सन्यासीको रुपमा हेर्छौं ।

हामी देशभक्त । हामीलाई नेपालको औधी माया लाग्छ किनभने, नेपालबिना हामी केहि पनि रहँदैनौं । धेरै नेपाली यस्ता छन् जो विदेशमा गएर पनि पहिचान बनाउन सक्छन्, तर हाम्रो पहिचान यहि माटोबाट बनेको छ । हामी देशभक्त । हामीलाई रोजीरोटीका लागि विदेशमा गएर कमाई गर्न पर्दैन । हामी यहिँ बसेर पैसा कमाउन सक्षम छौं, बस कहिलेकाहिं मान्छेलाई थर्काउनु पर्छ । धेरैले हामीलाई राज्यको ढुकुटी लुटेको आरोप लगाउँछन्, तर उनीहरुले हामीले देश र दलहरुको लागि गरेको त्याग र तपस्याका बारे थाहा पाएका छैनन्, या थाहा पाएर पनि बुझ पचाएका छन् । देशमा जनताको अधिकार भन्नुस् कि लोकतन्त्र, हाम्रै कारणले टिकेको छ । सडकमा टायर बाल्न हामीलनै चाहिन्छ । त्यसकारण देशको राजनीतिमा हामी धेरै माथि जानुछ । हामी केन्दि«य राजनीतिमा गएनौं भने, संघीयताले विखण्डन ल्याउँछ ।

हामी देशभक्त । सबैचीज सरल हुनुपर्ने हो, तर किन हुँदैन । हामीभित्र एउटा आक्रोस छ, तर त्यसलाई अभिव्यक्त गर्ने ठाउँ खोई । हामी आँफै विक्षिप्त हिंडिरहेका छौं । यो विक्षिप्ति एउटा मनोरोग हो । हामी एउटा रोग बोकेर बाँचिरहेको छौं, यस्तो रोग जुन क्यान्सरभन्दा कडा छ । आजको विश्वमा गरिबि र पछौटेपन एउटा रोग हो । यस रोगबाट मुक्ति खोई । राजनीति गर्नका लागि हामी आफ्नो देश खोजेर हिँडिरहेका छौं । विदेशमा राजनीति गर्न पाईन्न । हाम्रो विक्षिप्तिले हामीलाई सेक्सप्रति संवेदनशील बनाएको छ, एउटा अस्वस्थ मादकता जहाँ आफ्नो आत्मसम्मान कमजोर हुन्छ । हाम्रो यौनेच्छामा हामी आँफैलाइै पतित तुल्इाईरहेका हुन्छौं । डाक्टर भन्छन्, यो अस्वस्थ सेक्समादकता हो । तर यो हाम्रोलागि एउटा राहत ।

हामी देशभक्त, तर हाम्रे देशभक्ति एउटा विडम्बना हो । हाम्रा दैनन्दिनि, अफिस जाने, आउने, अनि हरेक दिन तिक्तता बोकेर हिड्ने । बस र माईक्रोबसका ड्राईभरहरुले गाडी हाँक्दा बाटाका बीचमा छरिएका दशपन्ध्र रुपियाँ टिप्दै हिंड्ने, कर्मचारीहरुले सडक बर्षौंसम्म भत्काएर धुलाम्मे र हिलाम्मे बनाउने तर सडक नबनाउने, लाखौं मानिशको आयु १०—१२ बर्षले छोटिंदा र जिवनशैली कष्टकर हुँदा कोही नबल्नो, यस्तै तिक्त विष हरेक दिन पिउँदै हिंड्दा हाम्रो मन मात्र हैन आत्मा पनि विषाक्त बनिसकेको छ । घुस खान पाउने कर्मचारी र नेताहरुको अधिकार, पेट्रोलियममा कमिसन नपुगेर यातायात ठप्प पार्ने तेल व्यवसायी, यात्रु ठग्न पाउने अधिकार वकालत गर्ने ट्याक्सी व्यवसायी र सिन्डीकेट लागु गर्न पाउनुपर्ने वकालत गर्ने निजी क्षेत्रले हाम्रो जिवन कति कष्टकर बनाईरहेका छन् । यी हरेक व्यवसायीहरुले पैसा दिएर नेता र कर्मचारीलाई किनिसकेका हुन्छन्, तर हामी देशभक्त निरिह बाँच्नु पर्छ अनि यो सबै आवेग र तिक्तताले विस्तारै आफ्नै हाम्रो आत्मा र मन खाँदै जान्छ, विषले झैं । अनि नेपाली बन्नुको पीडा एउटा यस्तो बोझ बनेर आउँछ, जुन बोझ ब्ल्याक होल जस्तै गह्रुंगो हुन्छ, जहाँबाट प्रकाशसमेत बाहिर निस्कन सक्दैन, न यो ठुलो आवाज गरेर आँधी झैं बहकिन सक्छ । यसको नियति एउटा गह्रुँगो अन्धकार हो, एउटा विस्मृति, जहाँ हरेक मान्छे एक्लै मरिरहेको हुन्छ । यस्तो मृत्यु जुन कसैले थाहा पाउँदैनन, न कसैले यसका बारे चर्चा गर्छन् । यो मृत्युमा कुनै आत्म सम्मान हुँदैन, किनभने यो मृत्यु हामीले कुनै गहन काम गर्न छानेको बाटोको प्रतिफल होइन, हो त केवल नियतिले निम्त्याएको साधारण मृत्यु, एउटा विषाक्त शहरभित्रको मृत्य । हामी देशभक्तको मृत्यु ।

यस्तो मृत्युबाट छुट्कारा पाउन हामी केहि गर्दैनौं, खालि कुर्छौं कुनै चिजको लागि । हप्तौं वित्छ, महिनौं वित्छ, बर्षौं वित्छ । हाम्रो आश मर्दैन, हामी नियमित अखबार किनेर पढ्छौं कुनै नयाँ समाचारको लागि, यस्तो समाचार जुन कहिल्यै छापिंदैन । यसको बेलाबेलामा संकेत देखिन्छ, तर समाचार आँफै आउँदैन । हामी ईच्छा वा चाहनाले देशभक्त बनेका हैनौं, देशभक्ति केवल नियति हो, एउटा विडम्बना जहाँबाट हामीलाई उम्कन असंभव छ । नेपाली समाज यस्तो संघारमा छ जहाँबाट एकातिर अधिनायकवादले चिहाईरहेको छ भने अर्कोतिर अराजकताले । तर अधिनायकवादी समाजभन्दा अर्धस्वतन्त्र समाज निकै डरलाग्दो हुन्छ, किनभने त्यहाँ असुरक्षा र त्रास त्रास बढी हुन्छ । त्यसैले आज संसारमा सबैभन्दा वीर कोही छ भने, हामी देशभक्त नेपाली छौं, किनभए आज नेपाली भएर बाँच्न वीर हुनुपर्छ ।

Tags:

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: